İsrail’den Türkiye’ye ticari misilleme

İsrail, Türkiye’nin ticareti durdurma kararına karşılık olarak serbest ticaret anlaşmasını kaldıracağını açıkladı. İki ülke arasındaki ticari ilişkilerin gerginleştiği bu süreçte, İsrail’in aldığı bu karar, ekonomik ilişkilerde önemli bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.

Türkiye’nin ticareti durdurma kararının ardından, İsrail hükümeti, serbest ticaret anlaşmasını iptal etme kararı aldı. Kararı İsrail Maliye Bakanı Bezalel Smotrich duyurdu. Smotrich, Türkiye’den ithal edilen mallara yüzde 100 gümrük vergisi uygulanacağını açıkladı.

İsrailli Bakan bu kararların onay için parlamentoya sunulacağını ifade etti. Bu gelişme, iki ülke arasındaki ticaretin geleceği üzerinde ciddi etkiler yaratacağı konuşulurken, uzmanlar bu adımın ekonomik bağları zayıflatacağını söyledi.

Sputnik’in aktardığına göre İsrail-Türkiye arasındaki serbest ticaret anlaşması, uzun yıllardır yürürlükteydi ve iki ülke arasındaki ticaretin kolaylaştırılmasına katkı sağlıyordu. Ancak, son dönemde yaşanan siyasi gerilimler ve Türkiye’nin ticareti durdurma kararı, bu anlaşmanın sonlandırılmasına yol açtı.

Ne olmuştu?

Ticaret Bakanlığı, devlet düzeyinde alınan tedbirlerin ikinci aşamasına geçildiğini, İsrail’le ilgili ihracat ve ithalat işlemlerinin tüm ürünleri kapsayacak şekilde durdurulduğunu 2 Mayıs’ta bildirmişti.

İsrail’in, Filistin’e yönelik uluslararası hukuk ve insan haklarına aykırı saldırıları neticesinde çok sayıda Filistinlinin öldüğü ve yaralandığı anımsatılan açıklamada, Türkiye’nin 7 Ekim 2023’ten bu yana çatışmaların durdurulması, insani kayıp ve fiziki yıkımın engellenmesi, kalıcı ateşkesin sağlanması ve iki devletli çözümün hayata geçirilmesi için en üst düzeyde girişimlerde bulunduğu, diplomasinin tüm araçlarını kullandığı belirtildi.

Açıklamada, Türkiye’nin ilk günden bu yana Gazze halkının yardımına koştuğu, başta gıda, sağlık ve tıbbi yardım malzemeleri olmak üzere gemilerle ve uçaklarla on binlerce ton insani yardımı bölgeye ulaştırdığı, binlerce hastayı tahliye ederek bu zor günlerinde Filistinlilerin yanında olduğu vurgulanarak, şunlar kaydedildi:

“İsrail’in sebep olduğu katliam, insani felaket ve fiziki yıkım devam etmiş, İsrail hükümeti uluslararası ateşkes çabalarını karşılıksız bırakmış ve insani yardımları engellemiştir. Türkiye, bunun üzerine 9 Nisan 2024 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere, 54 ürün grubunun İsrail’e ihracatını kısıtlamıştır. Alınan bu kararda, İsrail Gazze’de derhal ateşkes ilan edene ve yeterli miktarda ve kesintisiz insani yardım akışına izin verinceye kadar kısıtlama tedbirlerinin yürürlükte kalacağı vurgulanmıştır. Buna rağmen, İsrail hükümetinin saldırgan tutumunu sürdürdüğü, Filistin’deki insani trajedinin kötüleştiği müşahede edilmektedir. Bu itibarla, devlet düzeyinde alınan tedbirlerin ikinci aşamasına geçilmiş, İsrail’le ilgili ihracat ve ithalat işlemleri tüm ürünleri kapsayacak şekilde durdurulmuştur. İsrail hükümeti, Gazze’ye kesintisiz ve yeterli miktarda insani yardım akışına izin verinceye kadar Türkiye söz konusu yeni tedbirleri kesin ve kararlı bir şekilde uygulayacaktır.”