Airbus A320 krizinde tablo değişiyor

JetBlue’ya ait A320’de yaşanan irtifa kaybı sonrası güvenlik açığı şüphesiyle 6.000’den fazla uçağı kapsayan acil yazılım güncellemesi başlatan Airbus, dünya genelinde A320 filosunun büyük bölümünün Pazartesi itibarıyla normale döndüğünü bildirdi.

Airbus, beklenenden daha hızlı şekilde uygulanan ani yazılım değişikliklerinin ardından, A320 filosunun büyük bölümünün Pazartesi günü normal operasyonlarına geri döndüğünü bildirdi.

Şirket, Boeing’e yönelik güvenlik tartışmalarının gündemde olduğu bir dönemde, JetBlue’ya ait bir A320’de yaşanan hava olayı sonrası başlatılan kapsamlı geri çağırmanın dünya genelindeki operasyonları etkilemeye devam ettiğini belirtti.

Asya’dan ABD’ye kadar birçok havayolu şirketi, güneş patlamalarına karşı bir güvenlik açığı tespit edilmesinin ardından Airbus tarafından talep edilen ve düzenleyicilerce zorunlu kılınan yazılım güncellemelerini tamamladığını açıkladı. Bununla birlikte, bazı havayollarında süreç uzuyor ve Kolombiya merkezli Avianca, 8 Aralık’a kadar rezervasyonları durdurmayı sürdürüyor.

Reuters’a konuşan konuya yakın kaynaklar, Airbus’ın A320 ailesi filosunun yaklaşık yarısı olan 6.000 uçağı geri çağırma kararını, JetBlue uçuşunda yaşanan irtifa düşüşüyle “olası ancak kanıtlanmamış” bağlantı fark edildikten kısa süre sonra aldığını bildirdi.

İLGİLİ HABERLER:

8 sayfalık uyarı

Airbus, düzenleyicilerle yapılan görüşmelerin ardından yüzlerce operatöre sekiz sayfalık bir uyarı yayınlayarak, uçakların bir sonraki uçuşundan önce yazılımın düzeltilmesini zorunlu kıldı. Bu talimat, şirket tarihindeki en geniş kapsamlı acil geri çağırmalardan biri olarak değerlendirildi.

Bir yönetici, sürecin hızına dikkat çekerek, “Olay bize (Cidde saatiyle) saat 21:00 civarında ulaştı ve ben saat 21:30 civarında buraya geri döndüm. Aslında bu kadar çabuk halledilmesine oldukça şaşırdım: her zaman karmaşık durumlar olur” dedi.

Raporlama gecikmeleri yazılım takibini zorlaştırdı

Geri çağırmanın, özellikle ABD’deki yoğun Şükran Günü hafta sonunda seyahatlerde aksama yaratabileceği endişelerini artırdığı belirtildi.

Sektör kaynakları, Airbus’ın raporlama gecikmeleri nedeniyle hangi yazılım sürümünün kullanıldığını anlık olarak takip edemediğini, bu nedenle ilk uyarının seri numarası içermediğini ve havayollarının etkinin boyutunu anlamakta zorlandığını söyledi.

Airbus mühendislerinin 24 saat içinde tek tek uçaklara yönelmesiyle etkilenen uçak sayısı ve test süreleri aşağı yönlü revize edildi. Airbus, ilk etapta bakım süresini uçak başına üç saat olarak öngörmüştü. Bir sektör kaynağı, “Sayı çok azaldı” dedi.

Havayollarında yeterli veri yükleyici olmaması gecikmeler yol açıyor

Güncelleme, uçağın burun açısını kontrol eden yazılımın önceki bir sürümüne geri dönülmesini öngörüyor. İşlem, kokpite getirilen “veri yükleyici” adlı cihaz üzerinden yazılımın kabloyla uçağa yüklenmesiyle gerçekleştiriliyor. Ancak bazı büyük havayollarının yeterli sayıda veri yükleyici cihazına sahip olmaması, güncellemelerin tamamlanmasında gecikmelere yol açtı.

150 uçaktan 137’si Pazartesi’ye kadar dönecek

JetBlue, Pazar gecesi yaptığı açıklamada, etkilenen 150 uçaktan 137’sinin Pazartesi gününe kadar hizmete döneceğini, bu nedenle yaklaşık 20 uçuşu iptal etmeyi planladığını bildirdi.

Sektör kaynakları, daha eski A320 modellerinin bir kısmı için yazılım sıfırlamasının yeterli olmayabileceğini, bazı uçaklarda yeni bilgisayar gereksinimi tartışmalarının sürdüğünü belirtti. Donanım değişikliği gerektiren uçak sayısının ise ilk tahmin olan 1.000 adedin altına düştüğü ifade edildi.

“Airbus, MAX krizini göz önünde bulundurarak hareket ediyor”

Yöneticiler, hafta sonu yaşanan süreç yönetiminin, Boeing 737 MAX krizinden bu yana havacılık sektörünün güvenlik iletişimi yaklaşımında yaşanan değişimi yansıttığını söyledi. MAX kazaları sonrası Boeing, şeffaflık eksikliği nedeniyle ağır eleştirilere maruz kalmıştı.

Airbus, bu ölçekte küresel güvenlik odağıyla ilk kez karşılaşırken CEO Guillaume Faury’nin kamuoyuna açık şekilde özür dilemesi dikkat çekti. Boeing de benzer şekilde daha şeffaf bir yaklaşım benimseyeceğini açıklamıştı.

New York merkezli 5W Public Relations Başkanı Ronn Torossian, “Airbus, Boeing MAX krizini göz önünde bulundurarak hareket ediyor mu? Kesinlikle öyle — havacılık sektöründeki her şirket öyle yapıyor” dedi. Torossian, “Boeing, tereddüt ve şeffaflık eksikliğinin bedelini itibar olarak ödedi. Airbus açıkça ‘Daha iyisini yapabilirdik’ demek istediğini göstermek istiyor. Bu, düzenleyiciler, müşteriler ve uçan yolcular arasında yankı buluyor” ifadelerini kullandı.